32 GB të dhëna, mbi 50 mijë skedarë dhe një pyetje që nuk zgjidhet me një postim në Instagram: Kush po kontrollon realisht sigurinë e “Diellës”
Nga Redaksia – Në Shqipërinë digjitale të qeverisë Rama, duket se edhe serverat kanë hyrë në politikë. Dhe kur dikush jashtë sistemit ngre pyetje për sigurinë, përgjigjja institucionale nuk vonon: mos shiko çfarë ke gjetur, shiko sa i komplikuar është sistemi!
Kësaj radhe përballë AKSHI-t është studiuesi amerikan Patrick Quirk, i cili pretendon se gjatë analizimit të infrastrukturës digjitale shqiptare ka identifikuar endpoint-e të aksesueshme pa autentikim dhe se ka shkarkuar rreth 32 GB të dhëna, në mbi 52 mijë skedarë.
AKSHI, natyrisht, ka një shpjegim. Sipas Agjencisë, ajo që qytetari sheh në ekran është vetëm “maja e ajsbergut” dhe se pas saj ekziston një infrastrukturë shumë më komplekse, me sisteme qeveritare, Azure, Microsoft dhe modele të OpenAI.
Pra, qetësohuni shqiptarë: nëse dera duket e hapur, ndoshta është vetëm interfejsi. Dera e vërtetë, me sa duket, është diku tjetër.
“Mos u shqetësoni, është vetëm ndërfaqja”
Këtu fillon pjesa më interesante.
AKSHI thotë se kodi publik nuk përmban adresa të brendshme, çelësa sekretë apo kredenciale dhe se kjo nuk do të thotë se backend-i nuk ekziston.
E drejtë.
Por pyetja e studiuesit nuk duket se është nëse backend-i ekziston. Pyetja është: çfarë mund të aksesohet dhe nga kush?
Sepse në botën reale të sigurisë kibernetike, nuk mjafton të thuash se pas fasadës ekziston një ndërtesë e blinduar. Duhet të tregosh se dera është mbyllur.
Dhe këtu debati bëhet serioz.
Quirk pretendon se disa endpoint-e kanë kthyer përgjigje pa kërkuar API key, bearer token apo session cookie. Nëse këto pretendime konfirmohen nga një auditim i pavarur, atëherë nuk kemi më një debat për “ndërfaqen”, por për konfigurimin e sigurisë së sistemeve shtetërore.
32 GB: “Po bëni bllof?”
Quirk nuk u mjaftua me një postim kritik.
Pas reagimit të AKSHI-t, ai deklaroi se disponon rreth 32 GB të dhëna dhe sfidoi publikisht institucionet shqiptare që ta vënë në provë.
Në materialet që ai pretendon se ka mbledhur përfshihen mijëra dokumente, PDF, imazhe dhe të dhëna të tjera që, sipas tij, lidhen me sisteme të institucioneve shqiptare.
Këtu lind pyetja më e thjeshtë e mundshme:
Nëse pretendimet janë të pavërteta, pse të mos bëhet një verifikim teknik i pavarur dhe të mbyllet historia?
Sepse një komunikatë në Instagram mund të bindë ndjekësit. Por një auditim forensik bind profesionistët e sigurisë.
Dhe pastaj erdhi “Diella”…
Në gjithë këtë histori ekziston edhe një personazh që do ta kishte zili edhe një skenar satirik: “ministrja” virtuale Diella.
Qeveria Rama e ka shitur digjitalizimin si një nga flamujt e modernizimit të shtetit shqiptar. Dhe tani, ironia është se pikërisht infrastruktura digjitale po përballet me pyetje që nuk mund të zgjidhen me slogane për inovacionin.
Shqipëria mund të ketë inteligjencë artificiale, Azure, modele gjuhësore dhe administratë online.
Por pyetja mbetet primitive:
A janë të sigurta të dhënat?
Sepse AI-ja mund të jetë e vitit 2026. Por një endpoint pa autentikim është problem i vjetër sa interneti.
AKSHI ka një detyrë, jo një debat për Instagram
AKSHI nuk ka pse të fitojë debatin me Quirk në rrjetet sociale.
Ka diçka shumë më të rëndësishme për të bërë: të provojë teknikisht se sistemet shtetërore janë të sigurta.
Nëse Quirk gabon, një auditim i pavarur mund ta rrëzojë pretendimin.
Nëse Quirk ka të drejtë, atëherë Shqipëria ka një problem serioz dhe përgjegjësia nuk zgjidhet duke sulmuar studiuesin.
Dhe këtu është ironia më e madhe:
Qeveria Rama na ka mësuar të besojmë te shteti digjital. Tani shteti digjital duhet të na tregojë pse duhet t’i besojmë atij.
Jo me postime.
Jo me slogane.
Jo me “mos u shqetësoni, kjo është vetëm ndërfaqja”.
Me prova.
Sepse në fund të fundit, siguria kibernetike nuk matet me sa bukur duket ekrani.
Matet me një pyetje shumë më pak spektakolare:
“A mund të hyjë dikush aty ku nuk duhet?”
Dhe për këtë pyetje, as “Diella” dhe as Instagrami nuk mund të japin përgjigjen.
PS: Pretendimet për 32 GB të dhëna, endpoint-e të pambrojtura dhe përmbajtjen e arkivit janë pretendime të studiuesit, dhe nëse konfirmohen, pasojat për sigurinë e të dhënave shtetërore do të ishin serioze.
Ndalohet kopjimi sipas ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”, i ndryshuar, ndalohet kopjimi, publikimi, shpërndarja dhe tjetërsimi pa cituar PatriotikMedia.al
