Nga Redaksia – Dy parqet e reja detare të shpallura nga Turqia me dekrete të firmosura nga presidenti Rexhep Tajip Erdogan sjellin zhvillime të reja në Egje dhe Mesdheun Lindor. Vendndodhja e tyre ngre pikëpyetje dhe shqetësime në Greqi, pasi zonat e përcaktuara shtrihen pranë hapësirave detare me rëndësi të veçantë për interesat greke.
Me dy dekrete presidenciale, Turqia ka shpallur dy “parqe kombëtare detare” të reja, në një lëvizje që merr rëndësi të veçantë politike dhe gjeostrategjike për shkak të pozicionit të tyre.
Dekretet përkatëse u publikuan një ditë pas 15 Gushtit dhe mbajnë firmën e presidentit turk, Rexhep Tajip Erdogan.
Parku përballë Kastelorizos
Parku i parë detar krijohet në një zonë detare që shtrihet midis Fetijesë, në provincën e Muglës, dhe Kashit, në provincën e Antalias.
Bëhet fjalë për një hapësirë detare që ndodhet pikërisht përballë ishullit grek të Kastelorizos, çka i jep një peshë të veçantë vendimit të Ankarasë.
Përcaktimi i kësaj zone krijon një hapësirë detare që gjeografikisht rrethon Kastelorizon dhe forcon praninë turke në një rajon ku mosmarrëveshjet mes Greqisë dhe Turqisë mbeten të forta.
Edhe pse Ankaraja e paraqet krijimin e parqeve detare si një masë për mbrojtjen e mjedisit dhe menaxhimin e ekosistemeve detare, përzgjedhja e këtyre zonave nuk mund të shihet e shkëputur nga kuadri më i gjerë gjeopolitik i Mesdheut Lindor.
Parku i dytë mes Limnos dhe Samothrakës
Parku i dytë detar është përcaktuar në Egjeun verilindor, në një zonë detare pranë brigjeve turke të Rodoçtos dhe Dardaneleve, në rajonin më të gjerë të Çanakalesë.
Zona shtrihet përballë territorit grek dhe, konkretisht, në hapësirën detare midis Limnos dhe Samothrakës.
Zgjedhja e kësaj zone merr një rëndësi të veçantë, pasi Egjeu Verior është një nga rajonet më të ndjeshme në marrëdhëniet greko-turke.
Mbrojtje e mjedisit apo lëvizje gjeopolitike?
Ankaraja e lidh vendimin me mbrojtjen e mjedisit detar dhe krijimin e zonave me regjim të posaçëm mbrojtjeje.
Megjithatë, pozicioni gjeografik i dy parqeve ngre pikëpyetje në Athinë, pasi zonat janë përzgjedhur në dy pika jashtëzakonisht të ndjeshme të Egjeut dhe Mesdheut Lindor.
Çështja nuk lidhet vetëm me mbrojtjen e mjedisit. Në një rajon ku Greqia dhe Turqia prej dekadash kanë mosmarrëveshje për zonat detare, ujërat territoriale dhe të drejtat në Egje dhe Mesdheun Lindor, çdo lëvizje e re administrative apo territoriale merr në mënyrë të pashmangshme edhe një dimension gjeopolitik.
Një tjetër lëvizje e Ankarasë
Krijimi i dy parqeve të reja detare vjen në një periudhë kur Turqia po përpiqet të forcojë praninë dhe ndikimin e saj në hapësirat detare përgjatë brigjeve të vendit.
Për Greqinë, rëndësi të veçantë ka fakti se të dyja zonat ndodhen përballë ishujve grekë dhe në pika që prej vitesh janë në qendër të mosmarrëveshjeve greko-turke.
Tashmë pritet të shihet nëse Athina do t’i përgjigjet në planin diplomatik lëvizjes së Ankarasë dhe cila do të jetë qëndrimi i përgjithshëm i qeverisë greke.
Në çdo rast, dy dekretet e presidentit Erdogan shtojnë një tjetër kapitull në kompleksitetin e marrëdhënieve greko-turke, duke rikthyer në qendër të vëmendjes Kastelorizon, Limnos dhe Samothrakën, në një zonë ku përplasja gjeopolitike në Egje dhe Mesdheun Lindor mbetet e ndjeshme.
Ndalohet kopjimi sipas ligjit Nr.35/2016 “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e tjera të lidhura me to”, i ndryshuar, ndalohet kopjimi, publikimi, shpërndarja dhe tjetërsimi pa cituar PatriotikMedia.al
