Nga Redaksia:
Prej vitesh, opinioni publik global bombardohet me një narrativë të vetme: ngrohja globale është kërcënimi absolut dhe urgjent, ndërsa zgjidhja ofrohet po nga të njëjtët aktorë që përfitojnë financiarisht prej saj. Çdo vit shpallet “më i nxehti i regjistruar ndonjëherë”, çdo parashikim i ri paraqitet si alarm final, dhe çdo qytetar shtyhet drejt sakrificave ekonomike, kufizimeve dhe ndryshimeve të detyruara në stilin e jetesës.
Parashikimet për vitin 2026, të publikuara nga Zyra Meteorologjike e Mbretërisë së Bashkuar dhe të përforcuara nga OKB, nuk përbëjnë përjashtim nga ky model. Ato paraqiten si “fakte shkencore”, por rrallëherë shoqërohen me debat real shkencor, transparencë metodologjike apo analizë të interesave ekonomike që fshihen pas tyre.
Parashikime, jo fakte – por trajtohen si dogmë
Është thelbësore të theksohet një fakt që shpesh injorohet:
bëhet fjalë për parashikime, jo për të dhëna të matura. Modele kompjuterike, të ndërtuara mbi supozime, përdoren për të ndërtuar politika që ndikojnë drejtpërdrejt jetën e miliona njerëzve.
Historia na ka treguar se parashikimet klimatike kanë ndryshuar vazhdimisht përgjatë dekadave:
- vite më parë flitej për “epokë akullnajore”,
- më pas për “ngrohje të pakthyeshme”,
- sot për “kalim kufiri kritik”.
Por kufiri kritik zhvendoset çdo herë, ndërsa alarmi mbetet i njëjtë.
Makina me karburant: objektiv politik, jo shkencor
Një nga pasojat më të drejtpërdrejta të kësaj narrative është lufta e shpallur ndaj makinave me karburant, veçanërisht ndaj qytetarit të zakonshëm. Ndërkohë:
- industria e makinave elektrike subvencionohet me miliarda,
- bateritë prodhohen me procese shumë ndotëse,
- varësia nga mineralet e rralla krijon zinxhirë të rinj shfrytëzimi dhe varësie gjeopolitike.
Asnjë debat serioz nuk zhvillohet mbi:
- ndotjen reale të prodhimit të makinave elektrike,
- riciklimin e baterive,
- ndikimin mjedisor të nxjerrjes së litiumit dhe kobaltit.
Narrativa është e thjeshtëzuar qëllimisht:
makina me benzinë = armik,
makina elektrike = shpëtim.
Kush përfiton nga frika klimatike?
Frika është monedhë politike dhe ekonomike. Nga alarmet klimatike përfitojnë:
- korporata të mëdha energjetike “të gjelbra”,
- fondacione dhe banka investimesh,
- qeveri që justifikojnë taksa të reja dhe kontroll më të madh,
- struktura ndërkombëtare që diktojnë politika kombëtare pa votë popullore.
Ndërsa humbësit janë të njëjtët:
- qytetarët,
- fermerët,
- shtresat e mesme,
- vendet e vogla pa zë vendimmarrës.
Shqipëria dhe rreziku i kopjimit pa mendim kritik
Për Shqipërinë, rreziku nuk është klima, por importimi mekanik i politikave të huaja, pa analizë kombëtare dhe pa mbrojtje të interesit publik.
Një vend me ndotje minimale globale nuk mund të trajtohet si fajtor kryesor, as të sakrifikojë ekonominë për statistika që nuk i ka prodhuar vetë.
Shkencë po, manipulim jo
Debati mbi mjedisin është i domosdoshëm. Por shkenca nuk është fe, dhe parashikimet nuk janë urdhra.
Kur çdo krizë shndërrohet në justifikim për:
- kontroll,
- treg të ri,
- varfërim të qytetarëve,
atëherë kemi të bëjmë jo me mbrojtje të planetit, por me menaxhim frike dhe interesa të fshehta.
Bota do të vazhdojë të ngrejë pyetje aty ku të tjerët kërkojnë bindje, sepse skepticizmi është shërbim publik, jo herezi.