Berlin – Debati për politikën e azilit në Gjermani rikthehet në qendër të vëmendjes pas hyrjes në zbatim të sistemit të reformuar europian të azilit, GEAS.
Kryetarja e AfD-së, Alice Weidel, ka kritikuar ashpër mënyrën se si po funksionon sistemi i ri, duke argumentuar se rregullat europiane nuk po arrijnë të ndalojnë lëvizjet e azilkërkuesve brenda BE-së.
“Das neue EU-Asylsystem GEAS ist ein Rohrkrepierer”, shkroi Weidel, duke pretenduar se shumica e azilkërkuesve vazhdojnë të regjistrohen fillimisht në Gjermani edhe kur kanë kaluar më parë në vende të tjera të BE-së. Sipas saj, faktorët që e bëjnë Gjermaninë tërheqëse për migracionin vazhdojnë të funksionojnë.
Deklarata e Weidel vjen disa muaj pas hyrjes në zbatim të Paktit Europian për Migracionin dhe Azilin. Rregullat e reja aplikohen në të gjithë BE-në që prej 12 qershorit 2026 dhe synojnë pikërisht të forcojnë regjistrimin e personave që hyjnë në mënyrë të parregullt, të përcaktojnë më qartë shtetin përgjegjës për shqyrtimin e kërkesës për azil dhe të kufizojnë lëvizjet dytësore brenda Unionit.
Problemi që ngre Weidel: rregullat europiane dhe realiteti në terren
Sipas kuadrit të ri, aplikanti për mbrojtje ndërkombëtare duhet, në parim, të kërkojë azil në shtetin e hyrjes së parë ose në shtetin ku ka qëndrim të ligjshëm, ndërsa rregullat e reja synojnë të lehtësojnë transferimin drejt shtetit përgjegjës.
Gjithashtu, sistemi i ri parashikon regjistrim dhe kontrolle më të strukturuara në kufijtë e jashtëm të BE-së, ndërsa Eurodac duhet të luajë një rol më të madh në identifikimin e lëvizjeve të mëparshme të aplikantëve.
Por zbatimi i këtyre mekanizmave është një proces kompleks. Vetë Komisioni Europian pranon se shtetet anëtare vazhdojnë të përshtatin procedurat dhe kapacitetet e tyre edhe pas hyrjes në fuqi të rregullave të reja.
Gjermania nuk është më destinacioni i vetëm kryesor
Të dhënat e Agjencisë së Bashkimit Europian për Azilin japin një tablo më të nuancuar.
Në gjysmën e parë të vitit 2026, vendet e BE-së dhe vendet e asociuara morën rreth 332 mijë kërkesa për mbrojtje ndërkombëtare, 17% më pak se në të njëjtën periudhë të vitit 2025.
Franca ishte vendi me numrin më të madh të kërkesave, rreth 69 mijë, e ndjekur nga Italia me rreth 66 mijë. Gjermania dhe Spanja regjistruan secila rreth 55 mijë kërkesa.
Këto shifra tregojnë se situata europiane është më komplekse sesa një përplasje e thjeshtë mes “Gjermanisë” dhe “vendeve të tjera”. Megjithatë, problemi i lëvizjeve dytësore mbetet një nga çështjet që reforma GEAS synon të trajtojë.
Çfarë kërkon AfD?
Weidel e lidh kritikën ndaj GEAS me kërkesën për një ndryshim më të thellë të politikës gjermane të migracionit.
Në deklaratat e saj publike, AfD kërkon kontrolle më të forta kufitare, kufizim të migracionit përmes sistemit të azilit dhe kthim më të shpejtë të personave që nuk kanë të drejtë qëndrimi. Partia e paraqet këtë si një “Migrationswende”, ose kthesë në politikën e migracionit.
Në këtë kuadër duhet lexuar edhe fjalia e Weidel se “një kthesë në migracion ekziston vetëm me AfD”. Kjo është një deklaratë politike e lideres së partisë dhe jo një përfundim i përcaktuar nga rregullat e GEAS.
Reforma europiane tani po përballet me testin real
GEAS nuk është thjesht një ndryshim formal. Pakti i ri parashikon regjistrim të detyrueshëm, kontrolle identiteti dhe sigurie, procedura kufitare për kategori të caktuara dhe rregulla më të qarta për përcaktimin e shtetit përgjegjës.
Por pyetja kryesore tani është se sa efektive do të jenë këto mekanizma në praktikë.
Pikërisht këtu përqendrohet kritika e Alice Weidel: sipas saj, nëse personat që kanë kaluar më parë në shtete të tjera europiane vazhdojnë të arrijnë në Gjermani dhe të kërkojnë regjistrim atje, atëherë reforma nuk ka zgjidhur problemin që synonte të adresonte.
Nga ana tjetër, institucionet europiane e paraqesin GEAS si reformën më të gjerë të sistemit të përbashkët të azilit në BE dhe argumentojnë se zbatimi i plotë kërkon kohë, koordinim dhe kapacitete të reja në të gjitha shtetet anëtare.
Debati për migracionin në Gjermani, pra, nuk mbyllet me hyrjen në fuqi të GEAS. Përkundrazi, zbatimi i tij në muajt dhe vitet e ardhshme do të tregojë nëse rregullat e reja do të arrijnë të reduktojnë lëvizjet dytësore dhe të përshpejtojnë procedurat e kthimit, apo nëse kritikat e opozitës gjermane do të fitojnë më shumë peshë në debatin politik.
© Copyright of PatriotikMedia.al
