Paraguai jep alarmin për bankat dixhitale: Ueno Bank bie nën administrimin e Bankës Qendrore! A po shkon Shqipëria drejt një rreziku të ngjashëm me Jet Bank? (VIDEO)
Nga Redaksia – Mijëra qytetarë përballen me pasigurinë për kursimet e tyre, pasi Ueno Bank, një prej bankave dixhitale më të mëdha në Paraguai, u vu nën administrimin e autoriteteve financiare. Treguesi i aftësisë paguese ra nën 50% të minimumit ligjor, ndërsa shërbimet bankare u pezulluan. Në Shqipëri, paralajmërimet për Jet Bank dhe mbrojtjen e posaçme ligjore të Guvernatorit Gent Sejko marrin një rëndësi të veçantë.
Ajo që po ndodh në Paraguai është një kambanë alarmi për të gjitha vendet që po i besojnë gjithnjë e më shumë sistemin financiar bankave dixhitale.
Rasti i Ueno Bank tregon se edhe një institucion financiar me miliona klientë, me një shtrirje të jashtëzakonshme dhe me prani të fuqishme në treg, mund të përfundojë në një krizë të rëndë financiare.
Më 3 nëntor 2026, Banka Qendrore e Paraguait njoftoi zyrtarisht nisjen e procedurës së zgjidhjes financiare për Ueno Bank, pas konstatimit se treguesi i aftësisë paguese kishte rënë nën 50% të minimumit të kërkuar me ligj.
Vendimi ishte marrë unanimisht nga drejtuesit e Bankës Qendrore një ditë më parë.
Pas ndërhyrjes, shërbimet bankare u pezulluan dhe klientët nuk mundën të përdornin aplikacionin, kartat apo të kryenin normalisht transfertat e tyre.
Një bankë me rreth 3 milionë klientë u gjend papritur në qendër të një krize që tronditi sistemin financiar të Paraguait.
Ueno Bank: Miliona klientë në pasiguri, qindra miliona dollarë nën administrim
Sipas raportimit të Associated Press, Ueno Bank kishte rreth 3 milionë klientë, që përfaqësojnë afërsisht 60% të popullsisë së rritur të Paraguait.
Por përmasat e krizës nuk kufizohen vetëm te klientët individualë.
Banka administronte rreth 800–850 milionë dollarë fonde publike, përfshirë rreth 380 milionë dollarë të lidhur me fondin shtetëror të pensioneve dhe shëndetësisë.
Ndërhyrja e autoriteteve solli pezullimin e aktivitetit dhe ngrirjen e aseteve e detyrimeve gjatë procedurës së zgjidhjes financiare.
Klientët u përballën me pamundësinë për të hyrë në llogaritë e tyre dhe për të përdorur paratë.
Situata shkaktoi zemërim dhe shqetësim te qytetarët, ndërsa autoritetet u detyruan të ndërhyjnë për të organizuar kthimin e depozitave.
Sipas Bankës Qendrore të Paraguait, depozitat kanë një garanci deri në 228,3 milionë guaraní për depozitues, afërsisht 38 mijë dollarë. Për një pjesë të klientëve, kjo skemë parashikon mbulim të plotë të depozitave.
Autoritetet njoftuan gjithashtu një pagesë fillestare deri në 10 milionë guaraní për depozituesit, ndërsa pjesa tjetër do të trajtohet sipas procedurave përkatëse.
Pra, nuk bëhet fjalë për humbjen përfundimtare të të gjitha kursimeve, por për një krizë reale bankare, me ndërprerje të shërbimeve dhe pasiguri për aksesin në para.
Hetimet dhe arrestimet: Kriza merr përmasa politike
Çështja e Ueno Bank nuk mbeti vetëm në nivelin financiar.
Prokuroria urdhëroi ndalimin e tetë personave, përfshirë drejtues të lartë të bankës, në kuadër të hetimeve për dyshime mbi shkelje të besimit dhe vepra të tjera të mundshme penale.
Një prej shqetësimeve të ngritura nga autoritetet lidhej me kreditimin e kompanive të lidhura me pronarët e bankës.
Ndërkohë, presidenti i Paraguait, Santiago Peña, u përball me presion politik për mënyrën se si ishte mbikëqyrur institucioni financiar.
Rasti nxori në pah një problem të madh: kur një bankë administron kursimet e miliona qytetarëve dhe fonde të konsiderueshme publike, kush garanton se interesat e qytetarëve do të mbrohen?
Më poshtë mund të lexoni:
Shqipëri: Paralajmërimi për Jet Bank nuk duhet injoruar!
Tani le të kthehemi në Shqipëri.
Prej kohësh kemi ngritur shqetësimin për rreziqet që mund të sjellë zgjerimi i bankave dixhitale, veçanërisht në një sistem financiar ku qytetarët kanë përjetuar edhe më parë pasoja të rënda nga mungesa e mbrojtjes efektive.
Më poshtë mund të lexoni:
Në qendër të këtij shqetësimi është edhe Jet Bank.
Pyetja që duhet të shtrohet nuk është nëse teknologjia dixhitale është e mirë apo e keqe. Pyetja është se sa të sigurta janë paratë e qytetarëve, kush e kontrollon këtë institucion dhe kush mban përgjegjësi nëse ndodh një krizë financiare.
Më poshtë mund të lexoni:
A janë të qarta mekanizmat e mbrojtjes së depozituesve?
A është bërë transparencë e mjaftueshme për strukturën e pronësisë, kapitalin dhe mënyrën e funksionimit të bankës?
A ka Banka e Shqipërisë mekanizma të mjaftueshëm për të parandaluar një situatë ku qytetarët nuk mund të tërheqin kursimet e tyre?
Këto janë pyetje që kërkojnë përgjigje publike dhe jo heshtje institucionale.
Gent Sejko dhe ligji i ri: Pse Guvernatori merr mbrojtje të posaçme?
Një tjetër zhvillim që ka ngritur debat në Shqipëri është miratimi më 29 tetor 2026 i ndryshimeve në ligjin për Bankën e Shqipërisë.
Më poshtë mund të lexoni:
Kuvendi i miratoi ndryshimet me 84 vota pro.
Sipas dispozitave të raportuara, Guvernatori Gent Sejko nuk mund t’i nënshtrohet masës së arrestit apo kontrolleve personale dhe të banesës, kur procedimi lidhet me ushtrimin e detyrës, pa autorizimin paraprak të Kuvendit.
Mazhoranca e ka argumentuar këtë ndryshim me përafrimin e legjislacionit shqiptar me standardet europiane.
Por pikërisht këtu lindin pikëpyetjet.
Përse në një moment kur qytetarët kërkojnë më shumë transparencë dhe përgjegjshmëri nga institucionet financiare, drejtuesit e institucionit që mbikëqyr sistemin bankar marrin një mbrojtje të posaçme procedurale?
Kjo dispozitë nuk e përjashton Guvernatorin nga hetimi penal, por vendos një filtër parlamentar për disa masa procedurale.
Komisioni Europian ka bërë të ditur se ndryshimet po vlerësohen në kuadër të procesit të integrimit europian dhe Kapitullit 17.
Për publikun shqiptar, megjithatë, çështja kryesore mbetet përgjegjësia dhe transparenca e Bankës së Shqipërisë.
Kujtesa e hidhur e mikrokredive: Shqiptarët nuk mund të përballojnë një tjetër katastrofë financiare!
Shqipëria ka përjetuar një histori të rëndë me skandalet e mikrokredive, ku mijëra qytetarë u përballën me borxhe, praktika agresive mbledhjeje detyrimesh dhe pasoja të rënda sociale.
Më poshtë mund të lexoni:
Rasti i mikrokredive duhet të shërbejë si mësim për institucionet shtetërore.
Nuk mjafton që një institucion financiar të marrë licencë dhe të fillojë aktivitetin. Duhet të ketë kontroll të vazhdueshëm, transparencë, përgjegjësi dhe mekanizma realë për mbrojtjen e qytetarëve.
Rasti i Paraguait tregon se problemet e një banke mund të shfaqen edhe kur ajo ka miliona klientë dhe një pozicion të fuqishëm në treg.
Prandaj, autoritetet shqiptare duhet të japin përgjigje përpara se qytetarët të përballen me pasoja.
KUJDES! Mos prisni që kriza të trokasë në derën e shqiptarëve!
PatriotikMedia.al e ngre këtë alarm sepse kursimet e qytetarëve nuk janë eksperimente dhe as kapital që mund të vihet në rrezik pa përgjegjësi.
Ajo që ndodhi në Paraguai duhet të shërbejë si paralajmërim për Shqipërinë.
Jet Bank dhe çdo institucion tjetër financiar duhet t’i nënshtrohen transparencës dhe kontrollit të plotë, ndërsa Banka e Shqipërisë duhet të shpjegojë publikisht se cilat janë garancitë reale për depozituesit.
Nëse nesër një bankë dixhitale në Shqipëri përballet me një krizë të ngjashme, kush do t’u kthejë shqiptarëve paratë e tyre?
Kush do të mbajë përgjegjësi?
Dhe pse duhet të presim që të ndodhë një katastrofë për të kërkuar llogari?
Paraguai dha alarmin. Shqipëria duhet të marrë masa përpara se të jetë vonë!
© Copyright of PatriotikMedia.al
