Nga Redaksia – Në një analizë që ka ngritur alarmin në qarqet strategjike të Lindjes së Mesme, eksperti izraelit Yoni Ben Menachem hedh një tezë të fortë: Recep Tayyip Erdoğan po ndërton në heshtje një rend të ri rajonal, ku Turkey synon të zëvendësojë rolin që deri më sot e ka luajtur Iran.
Sipas tij, pas deklaratave publike të Erdoganit nuk fshihet thjesht retorikë politike, por një strategji e mirëorganizuar për të krijuar një bosht të ri sunit në Lindjen e Mesme – një projekt që mund të ndryshojë thellësisht balancat gjeopolitike në rajon.
Ben Menachem argumenton se Ankaraja po vepron mbi një skenar të qartë: dobësimin ose rënien e regjimit iranian. Një zhvillim i tillë do të linte pas një boshllëk të madh në rajon, pas rënies së boshtit shiit.
Në këtë vakuum, Turqia synon të pozicionohet si fuqi udhëheqëse, në bashkëpunim me vende si Saudi Arabia, Egypt dhe Pakistan. Ky bosht i ri, sipas analizës, do të kishte potencialin të riformësojë të gjithë arkitekturën e sigurisë në Lindjen e Mesme.
Në ditët e fundit, tensionet janë rritur ndjeshëm. Erdogani ka akuzuar hapur Israel për krime ndaj palestinezëve dhe libanezëve, duke lënë të hapur edhe mundësinë e ndërhyrjeve ushtarake, të ngjashme me ato në rajone si Nagorno-Karabakh dhe Libia.
Këto deklarata kanë shtuar frikën për një përplasje direkte mes dy fuqive rajonale. Marrëdhëniet mes Ankarasë dhe Jerusalem janë tashmë në pikën më të dobët, dhe zërat për një shkëputje të plotë diplomatike po bëhen gjithnjë e më të fortë.
Paralelisht me retorikën, Turqia po forcon praninë e saj ushtarake në Syria, në koordinim me aktorë lokalë si Ahmed al-Sharaa.
Megjithatë, sipas Ben Menachem, Ankaraja po tregohet e kujdesshme për të mos avancuar drejt jugut të Sirisë – një zonë ku rreziku i përplasjes direkte me Izraelin është real dhe i menjëhershëm.
Analiza thekson se objektivat e Turqisë shkojnë përtej Sirisë apo rivalitetit me Iranin. Synimi final, sipas ekspertit, është zgjerimi i ndikimit në gjithë Lindjen e Mesme, përfshirë çështjen e Jerusalem dhe rolin në arenën ndërkombëtare.
Në këtë kuadër, Erdogani shihet si figura më e rrezikshme për interesat izraelite, ndërsa edhe ministri i jashtëm Hakan Fidan konsiderohet një lojtar kyç në skenën politike të Ankarasë, me ambicie të mundshme për të marrë drejtimin në të ardhmen.
Ajo që del qartë nga kjo analizë është se Lindja e Mesme po hyn në një fazë të re tensioni dhe riorganizimi. Nëse parashikimet për dobësimin e Iranit bëhen realitet, beteja për ndikim nuk do të zhduket – përkundrazi, do të marrë një formë të re, ku Turqia mund të shfaqet si protagonisti kryesor.
Për Izraelin dhe gjithë rajonin, kjo nënkupton një realitet të ri strategjik që nuk mund të injorohet.