Nga Redaksia – Në një moment kur bota priste ulje tensionesh mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, zhvillimet e fundit në Lindjen e Mesme tregojnë të kundërtën: armëpushimi i brishtë është në rrezik real shembjeje.
Sulmet intensive të Izraelit në Liban, të kryera menjëherë pas shpalljes së armëpushimit SHBA–Iran, kanë krijuar një situatë shpërthyese që mund të rikthejë konfliktin në përmasa edhe më të rrezikshme.
Një armëpushim me “dy versione”
Sipas raportimeve ndërkombëtare, ekziston një mospërputhje e thellë mbi përmbajtjen e marrëveshjes. Irani dhe ndërmjetësit pretendojnë se armëpushimi përfshin edhe Libanin, ndërsa Izraeli dhe SHBA deklarojnë se Libani nuk është pjesë e marrëveshjes.
Kjo ndarje interpretimesh është thelbi i krizës aktuale. Sepse ndërkohë që diplomacia flet për paqe, në terren lufta vazhdon.
Vetëm pak orë pas shpalljes së armëpushimit, Izraeli kreu një nga sulmet më të mëdha në Liban, duke goditur zona të banuara në Bejrut dhe rajone të tjera, me qindra viktima dhe mijëra të plagosur.
Këto sulme nuk janë thjesht operacione ushtarake – ato janë një mesazh politik: lufta me Hezbollahun nuk ndalet, pavarësisht marrëveshjeve me Iranin.
Por pikërisht këtu qëndron rreziku. Hezbollahu është aleat i drejtpërdrejtë i Iranit. Çdo goditje ndaj tij shihet nga Teherani si provokim.
Pse kjo mund të shkatërrojë armëpushimin
- Irani mund të tërhiqet nga marrëveshja
Sulmet në Liban po konsiderohen si shkelje e drejtpërdrejtë e frymës së armëpushimit. Nëse Irani vendos se SHBA nuk kontrollon Izraelin, atëherë marrëveshja humbet kuptimin. - Rreziku i rikthimit të luftës së plotë
Hezbollahu tashmë ka reaguar me sulme hakmarrëse, duke rritur mundësinë e një konflikti rajonal të gjerë. - Mosbesimi total mes palëve
Një armëpushim funksionon vetëm nëse palët besojnë njëra-tjetrën. Kur njëra palë bombardon ndërsa tjetra negocion, marrëveshja bëhet e pavlefshme. - Interesat strategjike të Izraelit
Izraeli synon të dobësojë Hezbollahun dhe të krijojë zona tampon në Liban, një strategji afatgjatë që bie ndesh me çdo armëpushim të përkohshëm.
Përshkallëzimi nuk është vetëm çështje rajonale. Tensionet kanë filluar të ndikojnë edhe në ekonominë globale, me rritje të çmimeve të naftës dhe rrezik për rrugët kryesore të tregtisë energjetike.
Nëse armëpushimi dështon, bota mund të përballet me një krizë shumë më të madhe se ajo aktuale.
Sulmet e Izraelit në Liban nuk janë një episod i izoluar. Ato janë testi i parë i vërtetë i armëpushimit SHBA–Iran – dhe deri tani, ky test po dështon.
Nëse nuk arrihet një marrëveshje e qartë dhe e plotë që përfshin të gjitha frontet, paqja do të mbetet vetëm në letër, ndërsa lufta do të vazhdojë në terren. /Al Jazeera