Nga Redaksia – Kur qytetarët gjermanë tronditin partitë tradicionale, në Shqipëri lajmi kalon në plan të dytë. Por pse?
A e keni vënë re sa pak po flitet në mediat shqiptare për zgjedhjet e fundit në Gjermani?
Jo për një zgjedhje periferike, por për dy rezultate që po prodhojnë një debat të fortë politik në një prej vendeve më të rëndësishme të Europës.
Në Mecklenburg-Vorpommern, AfD doli forcë e parë me 38,2% të votave, përpara SPD-së me 35,5%. CDU, partia e kancelarit Friedrich Merz, mori vetëm 4,9% dhe për herë të parë në historinë e saj nuk arriti të kalojë pragun 5% për të hyrë në parlamentin e një landi gjerman.
Në Berlin, ndërkohë, fituese doli Die Linke me 25,7%, duke më shumë se dyfishuar rezultatin e saj të vitit 2023. CDU mori 18,8%, AfD 16,3%, të Gjelbrit 14,3% dhe SPD 12,1%. Koalicioni qeverisës CDU-SPD humbi shumicën.
Pra, çfarë po shohim në Gjermani?
Jo thjesht një lëvizje të elektoratit nga një parti te një tjetër. Rezultatet tregojnë një dobësim të partive që kanë qeverisur dhe një rishpërndarje të fortë të votës. Në Mecklenburg-Vorpommern, AfD doli e para, ndërsa CDU u përjashtua nga parlamenti i landit. Në Berlin, Die Linke u shndërrua në forcën më të madhe, ndërsa CDU dhe SPD pësuan humbje të ndjeshme.
Këto janë fakte elektorale. Shpjegimet përse votuesit kanë votuar kështu janë më komplekse dhe lidhen me çështje që përfshijnë ekonominë, strehimin, emigracionin, sigurinë, qeverisjen dhe pakënaqësinë me partitë tradicionale.
Por pikërisht këtu lind pyetja për Shqipërinë.
Pse ky zhvillim nuk po merr vëmendjen që meriton?
Sigurisht, nuk mund të thuhet se çdo media shqiptare po e injoron zgjedhjen gjermane apo se ekziston një urdhër i përbashkët për të mos e raportuar.
Por është e arsyeshme të pyesim pse një zhvillim i tillë politik nuk është në qendër të debatit mediatik shqiptar.
Raportet ndërkombëtare kanë ngritur prej vitesh shqetësime për përqendrimin e pronësisë së mediave shqiptare, lidhjet mes biznesit dhe politikës, financimin jo gjithmonë transparent dhe presionin politik ndaj gazetarëve.
Reporterët pa Kufij, në indeksin e vitit 2026, shkruan se media shqiptare përballet me konflikte interesi mes botës së biznesit dhe politikës, ndërsa një numër i vogël kompanish zotëron pjesë të rëndësishme të tregut mediatik. Organizata thekson gjithashtu se financimi shtetëror është burim i rëndësishëm të ardhurash për mediat dhe se shpërndarja jo transparente e tij ngre shqetësime për ndikim.
Edhe Komisioni Europian ka evidentuar përqendrimin e lartë të pronësisë dhe praktikat jo transparente të financimit si probleme që ndikojnë në pavarësinë dhe pluralizmin e medias shqiptare.
Kjo nuk do të thotë se çdo gazetar apo çdo redaksi është e kontrolluar politikisht.
Por do të thotë se ekzistojnë probleme reale strukturore që ndikojnë në mënyrën se si prodhohet dhe shpërndahet informacioni në Shqipëri.
Dhe këtu zgjedhjet gjermane bëhen jashtëzakonisht interesante për publikun shqiptar.
Gjermania si pasqyrë për Shqipërinë
Në Gjermani, votuesi mund të ndëshkojë një parti tradicionale.
Mund të rrëzojë një koalicion.
Mund të nxjerrë një parti jashtë parlamentit.
Mund të çojë një forcë tjetër në vendin e parë.
Dhe pikërisht kjo ndodhi më 20 shtator.
Në Mecklenburg-Vorpommern, CDU mori 4,9% dhe nuk hyri në parlamentin e landit. Në Berlin, Die Linke doli forcë e parë me 25,7%.
Këto rezultate nuk duhet të shihen thjesht si një histori gjermane.
Ato hapin një pyetje që prek drejtpërdrejt edhe Shqipërinë:
Çfarë do të ndodhte në Shqipëri nëse qytetari do të kishte një sistem politik ku vota e tij do të mund të ndryshonte realisht ekuilibrat e pushtetit?
Çfarë do të ndodhte nëse zgjedhjet do të perceptoheshin nga qytetarët si një garë ku vota e tyre nuk humbet dhe ku rezultati nuk përcaktohet paraprakisht nga strukturat politike, administrative apo ekonomike?
Nuk e dimë.
Dhe pikërisht këtë duhet të kemi të drejtë ta provojmë.
Dy emra që vazhdojnë të dominojnë politikën shqiptare
Për më shumë se tri dekada, politika shqiptare është personalizuar në mënyrë të jashtëzakonshme rreth figurave të Sali Berishës dhe Edi Ramës.
Debati politik shpesh reduktohet në një formulë të thjeshtë:
Rama apo Berisha?
Nëse njëri dobësohet, vëmendja kalon te tjetri.
Nëse Rama përballet me presion nga drejtësia, një pjesë e opozitës e sheh këtë si mundësinë e saj për rikthim.
Nëse Berisha dobësohet, socialistët e përdorin këtë si argument për vazhdimin e pushtetit.
Dhe kështu politika shqiptare rrezikon të mbetet e mbyllur brenda së njëjtës skemë personale.
Por pyetja që duhet bërë është tjetër:
A ekziston një alternativë përtej këtij dualizmi?
Jo vetëm një parti tjetër në letër, por një ndryshim real i mënyrës se si qytetari e ushtron votën dhe se si politika i përgjigjet asaj.
Emigrantët janë pjesë e kësaj pyetjeje
Kjo bëhet edhe më e rëndësishme kur flasim për shqiptarët që jetojnë jashtë vendit.
Miliona shqiptarë kanë ndërtuar jetën e tyre në Itali, Gjermani, Britani, Greqi, SHBA dhe vende të tjera europiane.
Ata punojnë, paguajnë taksa, krijojnë familje dhe kontribuojnë në ekonominë shqiptare përmes remitancave.
Prandaj pyetja nuk është vetëm nëse emigrantët votojnë.
Pyetja është nëse ata besojnë se vota e tyre ka peshë reale në përcaktimin e pushtetit.
Në një demokraci funksionale, qytetari nuk duhet të ketë nevojë të presë që një lider të bjerë, një tjetër të dobësohet apo një institucion të marrë një vendim për të ndryshuar politikën.
Ndryshimi duhet të vijë nga vota.
Dhe këtu qëndron kontrasti me Gjermaninë
Në Gjermani, zgjedhjet e 20 shtatorit treguan se elektorati mund të prodhojë rezultate që ndryshojnë menjëherë hartën politike.
Në Mecklenburg-Vorpommern, AfD doli e para, por SPD mund të tentojë të formojë qeveri me Die Linke dhe të Gjelbrit, pasi ky kombinim ka shumicën matematikore.
Në Berlin, Die Linke doli e para dhe drejtuesja e saj Elif Eralp pritet të zhvillojë bisedime për formimin e qeverisë me SPD-në dhe të Gjelbrit.
Pra, vota prodhon negociata, ndryshon koalicione dhe ndryshon raportet e forcave.
Ky është thelbi i demokracisë parlamentare.
Po Shqipëria?
Këtu pyetja bëhet shumë më e pakëndshme.
Nëse nesër shqiptarët do të votonin të lirë, pa presione, pa patronazh politik, pa administratë të përdorur për interesa partiake dhe me një proces zgjedhor që gëzon besimin e qytetarëve, a do të mbetej politika shqiptare e dominuar nga të njëjtët emra?
Askush nuk mund ta dijë përgjigjen.
Por një demokraci nuk mund t’i frikësohet kësaj pyetjeje.
Pikërisht e kundërta.
Duhet ta lejojë qytetarin ta japë përgjigjen përmes votës.
Kjo është ajo që zgjedhjet gjermane po e bëjnë interesante edhe për shqiptarët.
Jo sepse AfD fitoi në Mecklenburg-Vorpommern.
Jo sepse Die Linke fitoi në Berlin.
Por sepse këto zgjedhje tregojnë se edhe partitë e mëdha dhe strukturat tradicionale mund të përballen me një ndryshim të fortë të votës.
Dhe kjo është një pyetje që media shqiptare duhet ta shtrojë:
A është politika shqiptare po aq e hapur ndaj ndryshimit që mund të sjellë vota e qytetarit?
Nëse përgjigjja është po, atëherë le ta provojmë.
Nëse përgjigjja është jo, atëherë duhet të pyesim pse.
Sepse demokracia nuk matet vetëm me faktin se qytetari shkon në qendrën e votimit.
Demokracia matet edhe me mundësinë reale që vota e tij të ndryshojë pushtetin.
Dhe ndoshta kjo është arsyeja më e rëndësishme për të mos e kaluar në heshtje atë që ndodhi këtë fundjavë në Gjermani.
© Copyright of PatriotikMedia.al
