Nga Redaksia:
Zhvillime të papritura po ndodhin në skenën gjeopolitike botërore nga Shtetet e Bashkuara, ku Presidenti Donald Trump raportohet se po shqyrton mundësinë për t’i dhënë fund fushatës ushtarake kundër Iranit, edhe nëse një nga pikat më strategjike të planetit – Ngushtica e Hormuzit – mbetet e bllokuar.
Sipas një raporti të publikuar nga The Wall Street Journal, Trump u ka bërë të ditur bashkëpunëtorëve të tij se nuk e ka prioritet të menjëhershëm një operacion të drejtpërdrejtë ushtarak për rihapjen e kësaj arterie jetike të tregtisë globale të energjisë. Në vend të kësaj, ai po konsideron alternativa më pak të rrezikshme politikisht dhe ushtarakisht.
Opsioni i parë, sipas raportit, mbetet arritja e një marrëveshjeje me regjimin iranian për t’i dhënë fund konfliktit dhe për të garantuar hapjen e lirë të kalimit detar. Ndërsa opsioni i dytë përfshin transferimin e barrës tek aleatët e SHBA-së, veçanërisht shtetet e Gjirit dhe aleanca e NATO, për të udhëhequr operacionet për rihapjen e ngushticës.
Burimet brenda administratës amerikane kanë theksuar se ekzistojnë edhe skenarë të tjerë ushtarakë, por këta nuk janë në fokusin e menjëhershëm të Presidentit. Për më tepër, çdo operacion për të rikthyer funksionalitetin e plotë të Ngushticës së Hormuzit vlerësohet të zgjasë nga katër deri në gjashtë javë – një periudhë e gjatë që mbart rreziqe të mëdha për përshkallëzim të konfliktit.
Në të njëjtën ditë, Kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu ofroi një qasje alternative, duke sugjeruar se zgjidhja afatgjatë nuk duhet të jetë ushtarake, por strategjike. Në një intervistë për mediat konservatore amerikane, ai propozoi devijimin e tubacioneve energjetike të vendeve të Gjirit drejt Perëndimit, përmes Arabisë Saudite dhe daljeve në Detin e Kuq dhe Mesdhe, duke anashkaluar kështu kontrollin gjeografik të Iranit mbi Hormuzin.
Ngushtica e Hormuzit mbetet një nga pikat më të ndjeshme të ekonomisë globale, pasi rreth 20% e eksporteve botërore të naftës kalojnë përmes saj. Pozicioni i Iranit në këtë ngushticë i jep atij një avantazh strategjik, duke qenë në gjendje të kërcënojë tregjet globale përmes sulmeve të mundshme ndaj anijeve tregtare.
Ndërkohë, një raport tjetër nga The Associated Press zbulon presionin në rritje nga vendet e Gjirit ndaj Uashingtonit. Sipas burimeve të cituara, këto shtete kërkojnë që SHBA të vazhdojë sulmet ndaj Iranit deri në neutralizimin e plotë të kërcënimit.
Zyrtarët e Gjirit dhe ata izraelitë besojnë se, pavarësisht një muaji bombardimesh ndaj objektivave ushtarake iraniane, regjimi në Teheran ende nuk është dobësuar mjaftueshëm. Madje, ata e shohin situatën aktuale si një mundësi historike për të goditur përfundimisht strukturën e pushtetit në Iran.
Ky zhvillim nxjerr në pah përplasjen e interesave mes aleatëve dhe strategjisë amerikane: nga njëra anë presioni për luftë totale, nga ana tjetër një prirje për të shmangur një konflikt të gjatë dhe të kushtueshëm.
Në këtë lojë të rrezikshme gjeopolitike, Ngushtica e Hormuzit mbetet nyja që mund të vendosë jo vetëm fatin e konfliktit, por edhe stabilitetin ekonomik global. /TheJerusalemPost