Nga Redi Minga:
Kam vënë re në rrjetet sociale se ka shpërthyer disa akuza ndaj zonjës Nancy Van Horn, përfaqësuese e lartë diplomatike e SHBA në Shqipëri, e cila mori pjesë në promovimin e një investimi të një kompanie amerikane në Tiranë. Një pjesë e opinionit publik e ka sulmuar ashpër, duke e akuzuar se ka fyer shqiptarët dhe Shtetet e Bashkuara. Por a e kuptojnë këta kritikë kontekstin real të asaj që ndodhi?
Kurthi i Edi Ramës – arsyeja e heshtjes së zonjës Van Horn
Zonja Van Horn u gjend para një provokimi të hapur politik nga kryeministri shqiptar Edi Rama, i cili ka një histori të gjatë të sjelljes arrogante dhe të papërgjegjshme ndaj përfaqësuesve Amerikanë pas ardhjes në pushtet të Republikanëve.
Rama përdori ceremoninë e kompanisë amerikane për të promovuar një zyrtare të lartë të qeverisë shqiptare, Belinda Balluku, e cila aktualisht ndodhet nën hetim nga SPAK për abuzime dhe korrupsion. Krahasimi banal i Ramës mes kulturës 5,000-vjeçare kineze dhe kapaciteteve të tregtarëve kinezë me Shqipërinë, ishte një provokim i drejtpërdrejtë dhe një fyerje ndaj imazhit të SHBA dhe shtetit shqiptar.
Zonja Van Horn nuk refuzoi të merrte pjesë, por kjo nuk do të thotë se ajo pranoi të binte viktimë e Ramës. Në situata të tilla diplomatët shpesh veprojnë me kujdes për të shmangur incidente diplomatike dhe për të ruajtur marrëdhëniet strategjike ndërmjet vendeve.
Akuzat ndaj Van Horn – një reagim i paqartë
Në rrjetet sociale po shpërndahen akuza të rënda ndaj zonjës Van Horn:
- se ka fyer Shqipërinë dhe amerikanët,
- se ka heshtur ndaj provokimeve të Ramës,
- se ka marrë pjesë në promovimin e një zyrtareje të dyshuar për korrupsion.
Por këto akuza nuk marrin parasysh logjikën diplomatike: një përfaqësues i lartë i SHBA nuk mund të ndërhyjë publikisht në një ceremoni të planifikuar nga kryeministri shqiptar, për të krijuar incident të madh diplomatik sepse Rama shkak kërkon. Pjesëmarrja e zonjës Van Horn nuk tregon se është OK me Ramën, por një detyrë për të ruajtur marrëdhëniet strategjike mes dy vendeve.
Pse shqiptarët duhet të kuptojnë kontekstin
Zonja Van Horn ka deklaruar në takime të tjera se SHBA mbështet fuqishëm zbatimin e ligjit dhe luftën kundër korrupsionit në Shqipëri. Por situatat delikate ku ndodhet drejtësia shqiptare dhe përfshirja e figurave të dyshuara nga pushteti e bëjnë çdo reagim publik të kufizuar.
Sulmet në rrjetet sociale shpesh injorojnë këtë kontekst dhe e shndërrojnë Van Horn në “bashkëfajtoren” e provokimeve të Ramës. Realisht, ajo veproi sipas protokollit diplomatik dhe në interes të marrëdhënieve strategjike midis dy vendeve.
Sulmet ndaj zonjës Nancy Van Horn janë një dëshmi e mungesës së informacionit dhe njohjes së kontekstit diplomatik. Në situata të tilla, një diplomat i lartë nuk ka luksin të bojkotojë ngjarjet e planifikuara nga një kryeministër provokues.
Ndaj, para se të sulmohet një përfaqësues i SHBA, publikisht apo në rrjete sociale, duhet të kuptohet kurthi që i bëri Edi Rama dhe natyra e provokimeve të tij. Shqiptarët duhet të dinë se përfaqësuesi i Amerikës në Shqipëri nuk është kundër vendit, por punon për të ruajtur marrëdhëniet strategjike dhe integritetin e aleancës SHBA-Shqipëri.