Nga Redaksia – Në një shtet që pretendon të ndërtojë drejtësi europiane, mënyra se si trajtohen të pandehurit nuk është thjesht çështje forme, por thelb i standardit demokratik. Një reagim i fortë ka ardhur së fundmi nga avokati Altin Goxhaj, i cili ka ngritur shqetësimin për një praktikë të përhapur në sallat e gjyqeve shqiptare: vendosjen e të pandehurve në kafaze metalike, pa dallim rrezikshmërie.
Sipas avokatit Goxhaj, kjo praktikë nuk është vetëm e panevojshme për shumicën e rasteve, por mbi të gjitha është poshtëruese dhe denigruese për dinjitetin njerëzor. Një masë e tillë, thekson ai, mund të justifikohet vetëm në raste të veçanta, kur ekziston një rrezik real dhe i provuar për sigurinë e procesit gjyqësor. Përndryshe, përdorimi i saj në mënyrë të përgjithshme krijon një standard të rrezikshëm abuzimi.
Ky fenomen nuk prek vetëm figura publike si Ilir Meta apo Erion Veliaj, por çdo qytetar që përballet me drejtësinë. Dhe pikërisht këtu qëndron thelbi i alarmit: kur shkeljet tolerohen ndaj atyre që opinioni publik mund t’i gjykojë paraprakisht, ato shndërrohen në normë që nesër mund të përdoret ndaj kujtdo.
Nga pikëpamja proceduriale, vendosja në kafaz dëmton drejtpërdrejt të drejtën e mbrojtjes. Komunikimi i vazhdueshëm dhe i lirë mes avokatit dhe klientit është një element thelbësor i një procesi të drejtë. Kufizimi fizik jo vetëm që e vështirëson këtë komunikim, por krijon një hendek që cenon seriozisht barazinë e palëve në gjykim.
Në një klimë të ngarkuar me emocione, tifozeri dhe mungesë objektiviteti, siç e përshkruan avokati Goxhaj, shoqëria shpesh nuk arrin të kuptojë një të vërtetë të thjeshtë: standardet që shkelen për “armikun” e radhës, janë pikërisht ato që ndërtojnë themelet e abuzimit ndaj vetë qytetarëve. Sot është dikush tjetër në kafaz, nesër mund të jetë çdo shqiptar.
Drejtësia nuk mund të ndërtohet mbi poshtërim. Një shtet që nuk respekton dinjitetin e individit në sallën e gjyqit, vështirë se mund të pretendojë se e mbron atë jashtë saj. Shqipëria ka nevojë për standarde të forta ligjore, por mbi të gjitha për standarde njerëzore – sepse pa to, drejtësia mbetet thjesht një fasadë.