Nga Redaksia – Në një kohë kur ideja e një “integrimi të pjesshëm” në Bashkimin Evropian po promovohet nga Edi Rama dhe Aleksandar Vučić, presidenti i Malit të Zi, Jakov Milatović, ka dalë hapur kundër këtij modeli, duke kërkuar anëtarësim të plotë dhe jo zgjidhje të ndërmjetme.
Gjatë një vizite zyrtare në Gjermania, ku u takua me anëtarë të Bundestagut dhe foli në Komisionin për Çështjet Evropiane, Milatoviç theksoi se objektivi i Malit të Zi është i qartë: të bëhet anëtari i 28-të i Bashkimi Evropian deri në vitin 2028.
Ai deklaroi se vendi synon të mbyllë të gjitha kapitujt e negociatave brenda vitit 2025 ose gjatë 2026, në mënyrë që periudha 2027–2028 të shërbejë për ratifikimin në parlamentet e 27 vendeve anëtare. Sipas tij, edhe nëse afati shtyhet në 2029, thelbësore është që procesi të përfundojë brenda mandatit aktual të Komisionit Evropian.
Por ajo që bie më shumë në sy është refuzimi i qartë i konceptit të “gjysëm integrimit” – një ide e artikuluar së fundmi nga Rama dhe Vuçiç, që parashikon përfshirjen e vendeve të Ballkanit në tregun e përbashkët dhe zonën Shengen pa u bërë anëtare të plota të BE-së.
“Ne po ndjekim procesin tradicional të pranimit, ashtu si të gjitha vendet para nesh. Synimi ynë është anëtarësimi i plotë”, deklaroi prerazi Milatoviç, duke lënë të kuptohet se çdo alternativë tjetër do të ishte një kompromis i papranueshëm për sovranitetin dhe të ardhmen evropiane të vendit të tij.
Në një kohë kur skepticizmi për zgjerimin është i pranishëm në vende kyçe si Franca dhe Gjermania, Milatoviç theksoi se Mali i Zi po punon në të gjitha nivelet politike – jo vetëm me qeveritë, por edhe me parlamentet dhe opozitat – për të bindur partnerët evropianë.
Ai zbuloi se gjatë vizitës në Francë, përveç takimit me presidentin Emmanuel Macron, zhvilloi diskutime intensive edhe me deputetët francezë, duke iu përgjigjur pyetjeve, përfshirë edhe atyre më sfiduese.
Sipas tij, përshtypja është se Macron është i hapur për pranimin e një anëtari të ri në BE, çka përbën një sinjal pozitiv për rajonin.
Në thelb, deklaratat e Milatoviç nxjerrin në pah një përplasje të qartë vizionesh: nga njëra anë, modeli i “integrimit të pjesshëm” që shumë e shohin si një zgjidhje kompromisi; nga ana tjetër, këmbëngulja për anëtarësim të plotë si rruga e vetme që garanton barazi, sovranitet dhe pjesëmarrje reale në vendimmarrjen evropiane.
Kjo e fundit duket se është rruga që Mali i Zi ka zgjedhur – pa kthim pas.