Nga Redaksia:
Në vitet e fundit, qeveria e drejtuar nga Edi Rama ka intensifikuar një politikë që në letër prezantohet si “revolucioni i gjelbër”, por që në terren po perceptohet gjithnjë e më shumë si një proces i rrezikshëm për të ardhmen e fshatit shqiptar. Nën sloganin e modernizimit energjetik, mijëra hektarë tokë bujqësore dhe kullota po mbulohen me panele diellore, duke ndryshuar rrënjësisht strukturën ekonomike dhe sociale të zonave rurale.
Një transformim i dhunshëm ekonomik
Ajo që promovohet si zhvillim i qëndrueshëm, në praktikë po kthehet në një formë të heshtur shpronësimi. Fermerët dhe blegtorët, që prej dekadash kanë jetuar nga toka dhe bagëtia, po përballen me humbjen e burimeve të tyre të jetesës. Tokat që dikur ushqenin familje të tëra, sot po i nënshtrohen projekteve energjetike që nuk sjellin përfitime reale për komunitetin lokal.
Rasti i fundit në Bulqizë nuk është i izoluar. Ai përfaqëson një fenomen që po përhapet në të gjithë vendin – nga Korçë e Pogradec, deri në Poliçan, Vlorë dhe Fier. Në këto zona, banorët po ngrenë zërin kundër asaj që ata e konsiderojnë si grabitje të hapur të tokave të tyre.
Paradoksi shqiptar: Panele mbi tokë pjellore
Ndërsa në shumë vende të botës panelet fotovoltaike vendosen në zona të papërdorshme ose industriale, në Shqipëri ato po “mbijnë” mbi tokat më të vlefshme bujqësore. Kullotat dhe livadhet, që përbëjnë bazën e blegtorisë, po zhduken për t’i lënë vendin një industrie që kërkon pak fuqi punëtore dhe krijon pak vlerë të shtuar për komunitetin lokal.
Ky paradoks ngre pyetje serioze: a është ky vërtet një projekt zhvillimi, apo një skemë e mirëorganizuar për të përqendruar pasuritë në pak duar?
Një treg i kapur nga elitat
Të dhënat dhe zhvillimet në terren sugjerojnë se sektori i energjisë diellore është përqendruar në një numër të kufizuar aktorësh. Licencat dhe tokat publike duket se përfundojnë vazhdimisht tek individë apo kompani me lidhje të forta politike, si nga krahu i qeverisë, ashtu edhe nga segmente të opozitës.
Kjo krijon dyshime për ekzistencën e një pakti të heshtur mes elitave politike për të ndarë burimet strategjike të vendit, duke e lënë qytetarin e thjeshtë jashtë loje.
Fermeri i braktisur dhe subvencionet e zhdukura
Ndërkohë, fermeri shqiptar mbetet i pambrojtur. Subvencionet që duhej të mbështesnin prodhimin vendas shpesh përfundojnë në duar të gabuara. Skandalet e fundit kanë treguar se fondet që lidhen edhe me mbështetjen e Bashkimi Evropian janë keqpërdorur, duke mos arritur tek ata që realisht kanë nevojë.
Rezultati është një fshat i dobësuar, pa investime dhe pa perspektivë, ku bujqësia dhe blegtoria po shkojnë drejt zhdukjes.
“Fuqia energjetike” mbi rrënojat e fshatit
Qeveria synon ta shndërrojë Shqipërinë në një fuqi energjetike rajonale. Por ky vizion po ndërtohet mbi një model që ngre pikëpyetje të mëdha: mungesë transparence, klientelizëm dhe përfitime të përqendruara.
Kostoja reale e këtij modeli është e lartë:
- shkatërrimi i ekonomisë rurale
- rënia e prodhimit vendas
- krijimi i monopoleve të reja
- dhe mbi të gjitha, shpopullimi i fshatit
Një e ardhme pa fshat?
Në vitin 2026, Shqipëria përballet me një realitet të hidhur: toka që dikur prodhonte ushqim, sot shndërrohet në asete financiare dhe projekte spekulative. Në shumë raste, këto parqe energjetike mbeten më shumë në letër sesa në funksion real, duke ngritur dyshime për përdorimin e tyre si mjete për pastrim parash.
Ndërkohë, qytetari shqiptar vazhdon të përballet me çmime të larta të energjisë, duke mos përfituar nga ky “revolucion”.
Ajo që po ndodh sot në Shqipëri nuk është thjesht një debat mbi energjinë, por një çështje ekzistenciale për fshatin dhe identitetin kombëtar. Nëse kjo politikë vazhdon, vendi rrezikon të humbasë jo vetëm tokën prodhuese, por edhe njerëzit që e mbajnë gjallë atë.
Sepse një vend pa fshat, pa bujqësi dhe pa blegtori, nuk është më një ekonomi – është një territor i zbrazur, i mbuluar me panele, por pa jetë.
Ndalohet kopjimi pa lejen e portalit PatriotikMedia.al. Ky material është i mbrojtur sipas ligjit nr. 35/2016 për të drejtën e autorit dhe të drejtat e lidhura me të.