Rama kërkon t’i shmanget vettingut të ministrave? Mali i Zi ecën përpara, Shqipëria përballet me pikëpyetje të forta …

Pse Mali i Zi po avancon drejt kontrollit të integritetit të ministrave, ndërsa në Shqipëri ende nuk ka një mekanizëm të posaçëm të konfirmuar të këtij modeli? Kjo është pyetja që ngre debatin mbi standardet e qeverisjes, luftën kundër korrupsionit dhe përgjegjësinë e pushtetit politik

Nga Redaksia – Në një kohë kur Shqipëria synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian, çështja e integritetit të zyrtarëve të lartë nuk mund të mbetet vetëm në nivel deklaratash. Qytetarët kanë të drejtë të kërkojnë që personat që marrin vendime për vendin t’u nënshtrohen kontrolleve të qarta, transparente dhe të barabarta.

Zhvillimet e fundit në Malin e Zi kanë rikthyer në vëmendje çështjen e kontrollit të integritetit të kandidatëve për poste të larta qeveritare. Nisma përfshin ndryshime ligjore dhe kushtetuese që synojnë vendosjen e standardeve të posaçme përpara emërimit të kryeministrit dhe ministrave.

Ky zhvillim e bën të pashmangshëm krahasimin me Shqipërinë: a duhet të vendoset edhe këtu një mekanizëm i qartë për verifikimin e pasurisë, konfliktit të interesit dhe integritetit të kandidatëve për ministra?

BE-ja ka theksuar vazhdimisht rëndësinë e shtetit të së drejtës, luftës kundër korrupsionit dhe funksionimit të pavarur të institucioneve të drejtësisë. Megjithatë, një detyrim specifik për Shqipërinë për të miratuar pikërisht të njëjtin model vettingu duhet të mbështetet me dokument zyrtar.

Në Shqipëri, hetimet e SPAK-ut ndaj zyrtarëve të lartë kanë vendosur në qendër të debatit publik përgjegjësinë e pushtetit dhe standardet që duhet të përmbushin personat në funksione drejtuese.

Rasti i ish-zëvendëskryeministres dhe ish-ministres Belinda Balluku është një nga çështjet më të rëndësishme të këtij debati. Më 20 tetor 2026, Reuters raportoi se prokuroria kishte formalizuar akuza për korrupsion lidhur me tendera publikë. Balluku i mohon shkeljet e pretenduara.

Ky rast ngre një pyetje thelbësore për standardet e emërimit dhe qëndrimit në detyrë të zyrtarëve të lartë: çfarë mekanizmash duhet të ekzistojnë për të garantuar integritetin dhe llogaridhënien e anëtarëve të qeverisë?

Duhet theksuar se një hetim apo akuzë nuk përbën vetvetiu vendim fajësie. Por kjo nuk e përjashton nevojën për transparencë dhe rregulla të qarta për konfliktet e interesit, deklarimin e pasurisë dhe përgjegjësinë institucionale.

Kritikët e qeverisë Rama mund të ngrenë dyshimin se një kontroll më i rreptë i integritetit të ministrave do të haste rezistencë politike. Por pretendimi se kryeministri po kërkon t’i shmanget vettingut për të mbrojtur ministrat që hetohen nga SPAK-u kërkon prova konkrete dhe nuk mund të paraqitet si motiv i vërtetuar.

Ajo që mund të kërkohet pa ekuivoke është një përgjigje publike: a do ta mbështeste qeveria një mekanizëm të pavarur kontrolli të integritetit për të gjithë kandidatët për ministra, pa përjashtime politike?

Nëse standardet janë të barabarta për të gjithë, ato duhet të zbatohen si për opozitën, ashtu edhe për pushtetin. Nëse ka kundërshtime ndaj një ligji të tillë, qytetarët kanë të drejtë të dinë arsyet dhe alternativat që propozohen.

Raportet e Komisionit Evropian për Shqipërinë e kanë vendosur luftën kundër korrupsionit dhe forcimin e shtetit të së drejtës ndër çështjet kryesore të procesit të integrimit. Në mars 2026, Komisioni theksoi rëndësinë e rezultateve konkrete në hetimet dhe ndjekjet penale për korrupsionin e nivelit të lartë.

Prandaj, debati për vettingun e ministrave nuk duhet të reduktohet në akuza partiake. Ai duhet të çojë te një pyetje konkrete ligjore dhe politike: si mund të sigurohet që ata që drejtojnë institucionet shtetërore të përmbushin standardet më të larta të integritetit?

Shqipëria nuk ka nevojë vetëm për premtime për integrimin evropian. Ka nevojë për rregulla transparente, institucione të pavarura dhe përgjegjësi që nuk ndalet te dera e qeverisë.

© Copyright of PatriotikMedia.al