Historia se si mund të gjenden gjurmët e Signal pa u thyer vetë Signal
Nga Eduard Halimi:
Një detaj teknik në dosjen e bërë publike në media ka hapur një nga pyetjet më interesante të kësaj çështjeje: si përfunduan në duart e SPAK 508 forma komunikimi mes Vlora Hysenit dhe Ergys Agasit, kur komunikimet kryheshin përmes Signal?
Sipas materialeve të publikuara në media, për periudhën 28 qershor–26 gusht 2026 janë evidentuar komunikime përmes Signal, ndërsa në telefonin e Ergys Agasit janë identifikuar, sipas dosjes së cituar nga mediat, gjithsej 508 forma komunikimi, përfshirë calls, voice calls, video calls, messages dhe chat messages, të lidhura me komunikimet mes dy personave.
Dhe këtu shfaqet fjala që tërhoqi vëmendjen: BIOME.
Pyetja është e thjeshtë:
A u thye Signal-i?
Jo domosdoshmërisht.
Në fakt, historia teknike është shumë më interesante.
Signal-i mund të jetë i enkriptuar, por telefoni nuk është një aplikacion
Signal konsiderohet një platformë e ndërtuar rreth enkriptimit end-to-end. Vetë Signal shpjegon se komunikimet janë të mbrojtura dhe se shërbimi nuk mund të lexojë përmbajtjen e mesazheve apo telefonatave.
Por këtu duhet bërë një dallim themelor:
Siguria e Signal nuk është e njëjta gjë me sigurinë e çdo gjurme që mund të krijohet në telefon.
Një komunikim kalon nëpër një zinxhir shumë më të gjatë:
Signal → iOS → pajisja → njoftimet → databazat e sistemit → backups → metadata → aplikacionet e tjera → ekzaminimi forensik.
Nëse enkriptimi nuk thyhet, hetuesi mund të kërkojë atë që ka mbetur në pajisje.
Është si një kasafortë.
Mund të jetë jashtëzakonisht e vështirë të hapësh kasafortën. Por nëse dokumenti është shfaqur për një moment jashtë saj dhe sistemi ka krijuar një kopje ose gjurmë, atëherë nuk ke nevojë të thyesh kasafortën për të gjetur gjurmën.
Çfarë është BIOME?
BIOME nuk është një funksion i Signal-it.
Është pjesë e ekosistemit të brendshëm të iOS dhe, sipas kërkimeve të publikuara në fushën e forenzikës dixhitale, Apple Biome përmban një numër të madh “streams” që mund të ruajnë të dhëna të ndryshme mbi aktivitetin dhe ndërveprimet e pajisjes. Studiuesit forensikë kanë dokumentuar dhjetëra struktura të tilla në versionet moderne të iOS.
Kjo është arsyeja pse BIOME është bërë interesante për ekspertizën dixhitale.
Jo sepse është një “kasafortë sekrete” e Signal-it, por sepse sistemi operativ mund të krijojë artefakte që lidhen me aktivitetin e pajisjes.
Në korrik 2026, studiuesi i forenzikës dixhitale Mattia Epifani publikoi një analizë të mëtejshme të ekosistemit Biome dhe identifikoi edhe databaza të tjera të lidhura me njoftimet dhe aktivitetin e pajisjes.
Pra, një telefon modern nuk është thjesht vendi ku përdoret Signal.
Është një sistem i tërë që mund të lërë gjurmë.
508 komunikime nuk do të thotë automatikisht 508 biseda të plota
Kjo është pjesa që duhet kuptuar saktë.
Në materialet e publikuara thuhet se në BIOME janë gjetur 508 forma komunikimi, duke përfshirë telefonata, video-call, voice communications dhe mesazhe.
Por kjo nuk do të thotë automatikisht se në një databazë janë gjetur 508 biseda të plota, fjalë për fjalë.
Ekziston një dallim shumë i madh mes:
“ky aktivitet ka ndodhur”
dhe
“ja përmbajtja e plotë e asaj që është thënë”.
Të provosh se A ka komunikuar me B në një orë të caktuar nuk është e njëjta gjë me të provuar se çfarë i ka thënë A personit B.
Ky dallim është veçanërisht i rëndësishëm kur një artefakt dixhital përdoret si provë në një proces penal.
Prandaj, pyetja se çfarë saktësisht përmbajnë ato 508 komunikime është një çështje që lidhet drejtpërdrejt me aktin e ekspertimit dhe mënyrën se si gjykata do ta vlerësojë atë provë.
Dhe këtu hyn FBI
Historia bëhet edhe më interesante kur e krahasojmë me një rast të ndodhur në Shtetet e Bashkuara në vitin 2026.
Në një çështje federale në Texas, u raportua se FBI kishte arritur të rikuperonte përmbajtje të mesazheve hyrëse Signal nga një iPhone, edhe pse aplikacioni Signal ishte fshirë dhe mesazhet ishin vendosur të zhdukeshin.
Sipas raportimeve teknike, hetuesit nuk e kishin “thyer” enkriptimin e Signal-it.
Ata kishin gjetur gjurmët në databazën e njoftimeve të iPhone-it.
Kjo është pika kyçe.
Kur një mesazh shfaqet si njoftim në pajisje, sistemi operativ mund të ketë përpunuar dhe ruajtur informacion të lidhur me atë njoftim.
Në rastin amerikan, një problem i iOS kishte bërë që disa njoftime të shënuara për fshirje të mund të mbeteshin në pajisje. Apple më pas publikoi iOS 26.4.2 dhe deklaroi se përditësimi adresonte problemin ku njoftimet e destinuara për fshirje mund të ruheshin në mënyrë të papritur.
Pra, FBI nuk kishte nevojë të hynte në serverët e Signal-it.
Gjurma ishte në telefon.
A është përdorur e njëjta teknikë nga SPAK?
Këtu duhet të ndalemi.
Nuk mund të thuhet pa aktin e plotë të ekspertimit.
Materialet e publikuara në media thonë se komunikimet janë gjetur në BIOME të telefonit të Agasit.
Por kjo nuk mjafton për të deklaruar se SPAK ka përdorur pikërisht të njëjtën metodë që përdori FBI në rastin amerikan.
Ajo që mund të thuhet është se ekziston një ngjashmëri shumë interesante teknike:
në të dyja rastet, pyetja nuk është domosdoshmërisht “si u thye Signal?”, por:
çfarë gjurmësh ka lënë komunikimi në vetë pajisjen?
Kjo është edhe arsyeja pse versioni i iOS në telefon mund të jetë një detaj me rëndësi.
Në rastin amerikan, versionet e iOS ishin pjesë e historisë teknike që çoi më pas në korrigjimin e problemit nga Apple.
“Disappearing” nuk do të thotë domosdoshmërisht “asnjë gjurmë”
Vetë Signal sqaron se mesazhet që zhduken fshihen nga disku i pajisjes pasi përfundon koha e përcaktuar. Por Signal gjithashtu thekson se kjo veçori nuk duhet trajtuar si një mekanizëm absolut kundër dikujt që kontrollon pajisjen ose mund të krijojë një kopje të përmbajtjes.
Kjo është shumë e rëndësishme.
“Disappearing message” është një funksion i aplikacionit.
Ndërsa telefoni ka sistemin e vet operativ, mekanizmat e njoftimeve, ruajtjen e të dhënave dhe artefakte të tjera.
Prandaj një mesazh mund të zhduket nga ndërfaqja e Signal-it, ndërsa pyetja forensike bëhet:
Çfarë ka ndodhur me të dhënat që sistemi operativ ka përpunuar para se ai mesazh të zhdukej?
Sekreti nuk është gjithmonë brenda aplikacionit
Ky është ndoshta mësimi më i madh i gjithë historisë.
Në epokën dixhitale, njerëzit mendojnë shpesh se siguria e një komunikimi varet vetëm nga aplikacioni.
Por nuk është kështu.
Një sistem i sigurt është një zinxhir.
Nëse një hallkë tjetër e zinxhirit ruan një gjurmë, ekspertiza forensike mund të mos ketë nevojë të prekë fare enkriptimin e komunikimit.
Kjo shpjegon edhe pse hetimet moderne dixhitale nuk fokusohen vetëm te aplikacionet.
Eksperti kërkon:
databaza, log-e, metadata, njoftime, timestamps, struktura të sistemit, backups dhe artefakte të tjera.
Në disa raste, pikërisht ajo që përdoruesi nuk e sheh mund të jetë ajo që bëhet më interesante për ekspertin.
Pyetja që mbetet
Rasti i 508 komunikimeve mes Vlora Hysenit dhe Ergys Agasit ka hapur një debat shumë më të gjerë se vetë dosja.
A u thye Signal?
Nga informacioni publik që kemi, nuk del se enkriptimi i Signal është “thyer”.
Ajo që del është se hetimi ka identifikuar komunikime dhe gjurmë në telefonin e një përdoruesi, ndërsa dokumentet e publikuara i lidhin ato me BIOME.
Dhe pikërisht këtu qëndron paradoksi i komunikimeve sekrete moderne:
Nuk mjafton të dish nëse mesazhi është i enkriptuar. Duhet të dish edhe çfarë ndodh me të pasi mbërrin në telefon.
Sepse ndonjëherë nuk është e nevojshme të thyesh derën kryesore.
Mjafton të gjesh gjurmën që ka mbetur pas saj.
BIOME, 508 komunikimet dhe rasti i FBI-së me Signal tregojnë pikërisht këtë: në botën dixhitale, ajo që fshihet nga ekrani nuk është domosdoshmërisht e njëjtë me atë që është zhdukur nga pajisja.
© Copyright of PatriotikMedia.al
