Nga Redaksia:
Në ditën e dhjetë të luftës në Iran, telefonat e dy prej liderëve më të fuqishëm të botës u lidhën drejtpërdrejt. Nga njëra anë presidenti rus Vladimir Putin, ndërsa nga ana tjetër presidenti amerikan Donald Trump. Biseda mes tyre, që zgjati më shumë se një orë, u përqendrua në dy krizat më të mëdha gjeopolitike të momentit: luftën në Lindjen e Mesme dhe konfliktin në Ukrainë.
Sipas burimeve diplomatike, Kremlini i dërgoi një mesazh të qartë Uashingtonit: avancimi i trupave ruse në rajonin e Donbasit duhet ta shtyjë Kievin drejt negociatave për paqe. Në mënyrë të tërthortë, Moska kërkon që Trump të rrisë presionin ndaj presidentit ukrainas Volodymyr Zelenskyy për të pranuar bisedimet.
Ky zhvillim vjen në një moment delikat, pasi një raund i ri negociatash për Ukrainën është shtyrë pikërisht për shkak të krizës së përshkallëzuar në Iran. Lufta në Lindjen e Mesme po tërheq vëmendjen e fuqive globale dhe po riformëson balancat gjeopolitike.
Gjatë bisedës, Trump u shpreh optimist se konflikti me Iranin mund të jetë pranë fundit. Sipas tij, lufta “praktikisht është drejt përfundimit” dhe pritet të mbyllet së shpejti.
Nga ana tjetër, Putin theksoi nevojën për një “zgjidhje të shpejtë diplomatike”, duke kërkuar uljen e tensioneve dhe stabilizimin e rajonit. Të dy liderët ranë dakord që kontaktet mes tyre të vazhdojnë rregullisht pas kësaj telefonate që u cilësua “konstruktive dhe e hapur”.
Në një mesazh drejtuar liderit të ri suprem të Iranit, Mojtaba Khamenei, Putin deklaroi se ai është i bindur se do të vazhdojë veprën e babait të tij, Ali Khamenei, dhe do të arrijë të mbajë të bashkuar popullin iranian përballë agresionit ushtarak.
Presidenti rus konfirmoi gjithashtu se Moska do të vazhdojë mbështetjen ndaj Teheranit. Megjithatë, nuk ka konfirmim zyrtar nëse kjo mbështetje përfshin edhe ndihmë ushtarake përballë sulmeve të SHBA dhe Izraelit.
Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, u përgjigj në mënyrë enigmatike kur u pyet për bashkëpunimin ushtarak me Iranin:
“Ne kemi dialog me udhëheqjen iraniane dhe ky dialog do të vazhdojë”, deklaroi ai, pa dhënë detaje të tjera.
Ndërkohë, lufta e re në Gjirin Persik ka sjellë një rritje të fortë të çmimeve të energjisë në tregjet globale. Ky zhvillim i ka dhënë një frymëmarrje ekonomisë ruse, e cila në muajt e fundit kishte shfaqur vështirësi në financimin e luftës në Ukrainë.
Putin deklaroi se Rusia është e gatshme të stabilizojë tregjet ndërkombëtare duke rritur furnizimet me naftë dhe gaz për partnerët e saj. Ai përmendi veçanërisht vendet e Azisë-Paqësor, por edhe disa shtete të Evropës Lindore si Hungaria dhe Sllovakia.
Në këtë kontekst, kryeministri hungarez Viktor Orbán i dërgoi një letër presidentes së Komisionit Evropian Ursula von der Leyen, duke kërkuar pezullimin e të gjitha sanksioneve ndaj energjisë ruse në Evropë.
Biseda mes Trump dhe Putin tregon qartë se dy krizat – lufta në Iran dhe ajo në Ukrainë – janë tashmë të lidhura ngushtë në një lojë të madhe gjeopolitike. Ndërsa fuqitë botërore përpiqen të mbrojnë interesat e tyre strategjike, tregjet e energjisë dhe balancat e sigurisë globale po ndryshojnë me shpejtësi.
Në këtë realitet të ri, telefonatat mes liderëve të mëdhenj nuk janë thjesht biseda diplomatike, por lëvizje në një shah global ku çdo hap mund të përcaktojë fatin e rajoneve të tëra. / ANSA