Nga Redaksia:
Bashkimi Evropian pritet të marrë një vendim historik për Kosovën. Që nga e hëna, më 2 mars 2026, të gjitha masat ndëshkuese që kishin mbetur ndaj vendit tonë do të hiqen plotësisht, duke çliruar kështu rreth 205 milionë euro nga Programet e Paraanëtarësimit dhe Fondi i Investimeve për Ballkanin Perëndimor.
Vendimi është marrë nga organet përkatëse të Komisionit Evropian dhe do të miratohet edhe nga vendet anëtare gjatë takimit të Grupit punues për Ballkanin Perëndimor (COWEB) në Bruksel.
Paralajmërimi i presidentes Ursula von der Leyen
Heqja e masave ishte paralajmëruar më herët nga presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, pas një takimi me liderët e Ballkanit Perëndimor, përfshirë edhe presidenten e Kosovës, Vjosa Osmani. Në atë kohë, Komisioni Evropian kishte premtuar se të gjitha masat do të hiqen “në pjesën e hershme të vitit 2026”.
Në fund të vitit 2025, BE-ja kishte hequr masat për rreth 50% të asistencës financiare, në vlerë prej rreth 216 milionë eurosh, duke lënë ende pezull fondet e tjera. Me vendimin e 2 marsit, Kosova do të përfitojë plotësisht nga fondet e bllokuara.
Masat që u vendosën në vitin 2023
Masat ndaj Kosovës u vendosën në qershor të vitit 2023, si reagim ndaj veprimeve të autoriteteve të Kosovës, të cilat sipas BE-së, Shteteve të Bashkuara dhe Republikës së Shqipërisë, ishin “veprime të njëanshme, të pakoordinuara, që rrisin tensionet në veri të vendit”.
Në fillim, disa shtete të BE-së menduan se masat do të ishin të kufizuara, por ato rezultuan më të gjera, duke përfshirë bllokimin e rreth gjysmë miliardi eurosh nga fondet e ndryshme të Bashkimit Evropian. Përveç ndëshkimit financiar, BE-ja kishte vendosur edhe refuzimin e takimeve në nivel të lartë me përfaqësuesit e qeverisë së Kosovës, duke lejuar vetëm takime lidhur me dialogun dhe situatën në veri.
Vizita e pritshme e komisioneres për Zgjerim
Burimet e Komisionit Evropian bëjnë të ditur se mes datave 11 dhe 13 mars Kosovën do ta vizitojë komisionerja për Zgjerim, Marta Kos. Kjo vizitë ka rëndësi simbolike, pasi gjatë 14 muajve të mandatit të saj, komisionerja nuk kishte vizituar asnjëherë Kosovën, megjithëse i kishte vizituar të gjitha vendet e tjera të rajonit.
Një nga arsyet e mosvizitës ishte mungesa e një qeverie me legjitimitet të plotë gjatë vitit 2025, por tani, me stabilizimin e institucioneve, Komisioni Evropian duket se është i gatshëm të normalizojë plotësisht marrëdhëniet.
Një hap drejt fuqizimit të Kosovës
Ky vendim është një lajm i madh për Kosovën dhe qytetarët e saj. Ai jo vetëm që çliron fonde të rëndësishme për zhvillim, por gjithashtu shënon një kthesë në marrëdhëniet politike me Bashkimin Evropian, duke rikthyer respektin dhe bashkëpunimin në nivelin e duhur.
Kosova hyn kështu në një fazë të re të forcimit të shtetit, duke treguar se qëndrimi i vendit në raport me BE-në dhe partnerët ndërkombëtarë do të jetë i koordinuar dhe me strategji të qartë për stabilitetin dhe zhvillimin.