Nga Redaksia PatriotikMedia.al
Situata me Iranin ka tejkaluar pritshmëritë e analistëve ndërkombëtarë, duke mbetur e tensionuar deri në fund të shkurtit dhe duke u afruar drejt marsit. Analistët identifikojnë katër skenarë të mundshëm për një sulm amerikan nëse nuk arrihet një marrëveshje.
Opsioni 1: Sulm gjatë javës së ardhshme
Trump mund të vendosë të sulmojë Iranin midis të dielës dhe të enjtes, nëse ka vendosur më parë për këtë hap, por po priste që të gjitha elementët ushtarakë të jenë në vend dhe një sinjal të qartë se negociatat nuk do të japin rezultat.
Një sulm mund të ndodhë edhe të enjten, nëse Irani bën një ofertë që Trump e refuzon menjëherë. Megjithatë, ky opsion duket më pak i mundshëm, pasi pritet një takim SHBA-Iran të enjten, dhe Trump do të dëshironte të shqyrtonte ofertën e fundit iraniane para çdo veprimi.
Opsioni 2: Sulm në fillim ose mesjavë tjetër – më i mundshmi
Ky skenar shihet si më i mundshmi. Javën e kaluar, Trump i dha dy javë afat Iranit për të arritur një marrëveshje, pas të cilës tha se do të sulmonte. Afati nuk është i prerë në mënyrë “shkencore” – Trump e përdor shpesh si udhëzues për të arritur në vendimin që dëshiron.
Nëse Trump i jep Khamenei të gjitha dy javët dhe shqyrton ofertën e re të Teheranit të enjten e ardhshme, por vendos se nuk është e mjaftueshme, sulmi do të ndodhë atëherë.
Opsioni 3: Pas fundit të Ramazanit (19 mars)
Muaji i shenjtë islamik, Ramazani, përfundon më 19 mars. Trump mund të shmangë fillimin e një lufte rajonale gjatë këtij muaji për të mos dëmtuar gatishmërinë e aleatëve sunitë dhe për të mos fuqizuar narrativat e Khamenei për një “invazion të huaj”.
Megjithatë, opsioni 2 mbetet pak më i mundshëm, pasi tensionet dhe shpenzimet për ruajtjen e një pranie ushtarake të madhe amerikane në Lindjen e Mesme po rriten. Instinkti i Trump për vendime të shpejta dhe vendimtare mund të mbizotërojë mbi procesin e gjatë të marrjes së vendimeve.
Opsioni 4: Sulm në një të ardhme më të largët – më pak i mundshmi
Ky opsion duket më pak i mundshëm. Mbajtja e dy aeroplanmbajtësve, dhjetëra anijeve luftuese dhe qindra avionëve në gatishmëri po kushton miliarda dollarë. Shumica e këtyre forcave kanë mbërritur që nga janari dhe nuk ka shpresa që Trump të vazhdojë t’i mbajë pa vepruar ose pa arritur një marrëveshje.
Megjithatë, faktorë të tillë si aftësia e Iranit për të zgjatur negociatat, presionet e mëdha brenda dhe jashtë SHBA dhe vendosmëria e Trump për një zgjidhje të qartë mund të mbajnë presidentin në një “modelem mbajtjeje”, duke pritur një mundësi më të mirë ose duke shmangur një marrëveshje që duket e dobët.
Rreziku ndaj Izraelit dhe aleatëve rajonalë
Analistët izraelitë ishin fillimisht të ndarë mbi reagimin e mundshëm të Khamenei ndaj një sulmi amerikan. Disa parashikonin një kundër-sulm ndaj Izraelit, ndërsa të tjerë mendonin se Irani mund të sulmojë vetëm bazat amerikane dhe anijet në rajon. Me kalimin e kohës, zyrtarët izraelitë kanë rritur mundësinë e pjesëmarrjes në një sulm të udhëhequr nga SHBA, duke rritur edhe probabilitetin e një kundër-sulmi iranian ndaj Izraelit.
Ky situatë tregon se tensionet mes SHBA dhe Iranit mund të çojnë në një përplasje të gjerë rajonale, ku pasojat do të ndihen në Lindjen e Mesme dhe më gjerë.